Giày thể thao đẹp nhất khi còn giữ được phom, màu và bề mặt sạch vừa đủ để outfit nhìn gọn. Nhưng chỉ cần ngâm quá lâu, chà sai bàn chải hoặc phơi dưới nắng gắt, một đôi sneaker có thể bị xù vải, bung keo, nhăn thân giày hoặc ố vàng ở phần trắng. Sau đây, MLB Việt Nam sẽ hướng dẫn chi tiết cho bạn cách giặt giày thể thao đúng cách, sạch form.
I. Trước khi giặt giày thể thao, cần kiểm tra điều gì?
Trước khi đụng nước vào giày, hãy dành vài phút để kiểm tra chất liệu, mức độ bẩn và hướng dẫn chăm sóc nếu còn nhãn hoặc hộp sản phẩm. Đây là bước nhỏ nhưng quyết định bạn nên lau khô, giặt tay nhẹ hay xử lý sâu hơn.
1. Kiểm tra chất liệu thân giày
Không phải đôi giày thể thao nào cũng chịu nước giống nhau. Canvas, vải lưới và một số chất liệu tổng hợp thường dễ vệ sinh hơn da lộn, nubuck hoặc các bề mặt có lớp phủ đặc biệt. Nếu phần upper có nhiều chi tiết phối màu, logo thêu, miếng đắp hoặc vật liệu mềm, bạn nên thử dung dịch ở một vùng nhỏ trước khi làm sạch toàn bộ.
2. Xác định vết bẩn mới hay cũ
Bùn đất mới khô có thể chải ra khá nhanh. Vết dầu, mực, cà phê hoặc vết ố lâu ngày cần xử lý riêng và không nên chà mạnh ngay từ đầu. Với giày trắng, mục tiêu không phải là tẩy thật gắt, mà là làm sạch từng lớp để hạn chế vàng keo và loang màu.
3. Đánh giá phom giày
Giày đế chunky, giày có lưỡi gà dày hoặc phần mũi nhiều lớp dễ bị biến dạng nếu ngâm lâu. Trước khi giặt, hãy nhét giấy trắng mềm hoặc khăn khô vào trong để giữ form trong lúc lau. Tránh dùng giấy báo vì mực in có thể lem vào lớp lót sáng màu.
II. Chuẩn bị dụng cụ giặt giày thể thao tại nhà
Bộ dụng cụ càng đơn giản càng dễ kiểm soát. Bạn không cần dùng chất tẩy mạnh để làm giày sạch hơn; thứ cần nhất là bàn chải phù hợp, khăn mềm và dung dịch đủ dịu để không làm hỏng bề mặt.
| Dụng cụ | Nên dùng khi nào? | Lưu ý |
|---|---|---|
| Bàn chải lông mềm | Chải bụi khô, làm sạch vải lưới, canvas, thân giày ít bẩn | Không chà quá mạnh ở logo, đường may và bề mặt dễ xù |
| Bàn chải cứng hơn | Làm sạch đế ngoài, rãnh đế, bùn đất bám dày | Chỉ dùng cho đế, không dùng lên upper |
| Khăn microfiber hoặc khăn mềm | Lau xà phòng, thấm nước, làm sạch bề mặt da trơn/da tổng hợp | Nên dùng khăn trắng hoặc khăn không ra màu |
| Xà phòng dịu nhẹ hoặc dung dịch vệ sinh giày | Giặt tay tại nhà, xử lý vết bẩn thông thường | Pha loãng, không đổ trực tiếp lên giày |
| Giấy trắng mềm hoặc khăn khô | Nhét trong giày để giữ form và hút ẩm | Thay giấy khi bị ẩm để giày khô đều hơn |
Nên tránh thuốc tẩy mạnh, nước nóng, máy sấy tóc nhiệt cao và bàn chải kim loại. Những thứ này có thể làm sạch nhanh trong vài phút nhưng dễ để lại hậu quả lâu dài: bong keo, bạc màu, co vật liệu hoặc làm bề mặt giày mất độ mịn.
III. Cách giặt giày thể thao đúng cách theo từng bước
Cách giặt giày thể thao tại nhà an toàn nhất là giặt tay theo từng khu vực. Đừng nhúng cả đôi giày vào chậu nước ngay từ đầu; hãy làm sạch từ khô đến ướt, từ đế đến thân giày, từ vết bẩn nặng đến vùng dễ hư.
1. Tháo dây giày và miếng lót
Tháo dây giúp bạn làm sạch phần lưỡi gà và hai bên eyelet kỹ hơn. Dây giày có thể giặt riêng bằng nước xà phòng pha loãng, vò nhẹ bằng tay rồi xả sạch. Miếng lót giày nên được lấy ra để lau riêng và phơi ở nơi thoáng; nếu lót còn ẩm khi lắp lại, mùi hôi sẽ quay lại rất nhanh.
2. Chải sạch bụi, đất và bùn khô
Dùng bàn chải khô chải nhẹ quanh thân giày trước. Với đế ngoài, gõ nhẹ hai chiếc giày vào nhau để đất rơi bớt, sau đó dùng bàn chải cứng hơn làm sạch rãnh đế. Bước này giúp hạn chế việc bùn tan trong nước rồi loang lên những vùng sáng màu.
3. Pha dung dịch làm sạch dịu nhẹ
Pha một lượng nhỏ xà phòng dịu nhẹ với nước mát hoặc nước ấm nhẹ. Dung dịch chỉ cần đủ tạo bọt mỏng, không cần quá đặc. Nếu giày có màu đậm, da tổng hợp hoặc bề mặt dễ phai, hãy thử ở mép trong trước rồi quan sát xem có lem màu hay thay đổi bề mặt không.
4. Làm sạch đế trước, upper sau
Đế giày thường bẩn nhất nên hãy xử lý riêng bằng bàn chải. Với thân giày, dùng bàn chải mềm hoặc khăn ẩm chấm dung dịch rồi lau theo chuyển động nhẹ. Nếu là vải lưới hoặc knit, nên chải theo một hướng để hạn chế xù sợi. Nếu là bề mặt da trơn hoặc da tổng hợp, khăn mềm thường an toàn hơn bàn chải.
5. Lau sạch xà phòng và thấm khô
Dùng khăn ẩm sạch lau lại nhiều lần để loại bỏ cặn xà phòng. Đây là bước dễ bị bỏ qua nhưng rất quan trọng, vì cặn xà phòng còn lại có thể khiến giày bị ố, cứng bề mặt hoặc bám bụi nhanh hơn sau khi khô. Cuối cùng, dùng khăn khô thấm bớt nước ở thân giày, lưỡi gà và bên trong.
IV. Cách giặt giày thể thao theo từng chất liệu
Một đôi sneaker streetwear thường không chỉ có một chất liệu. Phần đế có thể là cao su, upper có vải lưới, da tổng hợp, logo thêu hoặc mảng phối giả da. Vì vậy, hãy xử lý theo vùng thay vì dùng một cách giặt cho toàn bộ đôi giày.
| Chất liệu/khu vực | Cách làm sạch nên ưu tiên | Điều cần tránh |
|---|---|---|
| Canvas/vải bố | Chải khô trước, sau đó dùng bàn chải mềm với dung dịch loãng, lau lại bằng khăn ẩm | Ngâm lâu khiến vải hút nước sâu và lâu khô |
| Vải lưới/mesh/knit | Chải nhẹ theo một hướng, dùng ít nước, thấm khô ngay sau khi lau | Chà xoáy mạnh làm xù sợi hoặc biến dạng mặt lưới |
| Da trơn/da tổng hợp | Dùng khăn mềm hơi ẩm, lau từng lớp mỏng, có thể dùng dung dịch vệ sinh chuyên dụng | Dùng bàn chải cứng, nước nóng hoặc phơi nắng trực tiếp |
| Da lộn/suede/nubuck | Ưu tiên bàn chải chuyên dụng khi bề mặt khô; xử lý điểm bẩn thật nhẹ | Ngâm nước, dùng xà phòng nhiều bọt hoặc chà ướt mạnh |
| Đế ngoài | Dùng bàn chải cứng hơn, tập trung rãnh đế và mép đế | Để nước bẩn bắn lên thân giày sáng màu |
Với những đôi giày có nhiều mảng phối tương phản, hãy vệ sinh vùng sáng trước bằng khăn sạch riêng. Sau đó mới xử lý vùng tối để giảm nguy cơ lem màu ngược lại lên phần trắng.
V. Cách giặt giày thể thao trắng không bị ố vàng
Giày trắng khiến outfit nhìn sáng và gọn, nhưng cũng dễ lộ cặn xà phòng, vệt nước và dấu keo vàng. Muốn giày trắng sạch mà không bị ố, bạn cần kiểm soát ba điểm: lượng xà phòng, thời gian ẩm và cách phơi.
1. Dùng dung dịch loãng, không dùng chất tẩy mạnh
Hãy pha loãng xà phòng thay vì dùng trực tiếp lên giày. Với vết bẩn nhẹ, khăn ẩm và bàn chải mềm thường đã đủ. Nếu cần xử lý vùng trắng bị xỉn, có thể dùng hỗn hợp vệ sinh dịu nhẹ ở lượng nhỏ, thử trước ở vùng khuất rồi mới làm rộng ra. Không nên dùng thuốc tẩy như giải pháp mặc định vì chất liệu và keo giày có thể phản ứng khác nhau.
2. Lau thật sạch cặn xà phòng
Cặn xà phòng là một trong những lý do khiến giày trắng bị loang hoặc ngả vàng sau khi khô. Sau khi chải, hãy dùng khăn ẩm sạch lau lại nhiều lần cho đến khi bề mặt không còn cảm giác trơn hoặc bọt. Với mép đế trắng, có thể dùng khăn riêng để tránh kéo bụi đen từ đế lên thân giày.
3. Phơi nơi thoáng, tránh nắng gắt
Nắng gắt có thể làm vật liệu co, cứng hoặc làm keo bị vàng rõ hơn. Cách an toàn hơn là nhét giấy trắng vào trong giày, đặt giày ở nơi thoáng gió và để khô tự nhiên. Nếu giấy bị ẩm, thay giấy mới để hút ẩm tiếp. Đừng vội mang khi bên trong còn ẩm vì giày sẽ dễ có mùi và mất cảm giác sạch.
VI. Có nên giặt giày thể thao bằng máy giặt?
Không nên xem máy giặt là cách giặt giày thể thao mặc định. Một số đôi vải đơn giản có thể chịu được lực quay nhẹ nếu nhãn chăm sóc cho phép, nhưng nhiều đôi sneaker có keo, foam, da tổng hợp, da lộn, chi tiết đắp hoặc phom đế dày sẽ dễ bị hư khi gặp chu kỳ quay, va đập và nước quá nhiều.
1. Khi nào tuyệt đối không nên dùng máy giặt?
Không nên cho giày vào máy nếu giày có da lộn, nubuck, da thật, chi tiết kim loại dễ xước, đế đã có dấu hiệu bong keo, thân giày nhiều lớp hoặc màu dễ lem. Giày có giá trị cao, giày mới mua hoặc giày bạn muốn giữ phom lâu cũng nên được giặt tay.
2. Nếu vẫn phải dùng máy giặt thì cần lưu ý gì?
Chỉ cân nhắc khi nhãn chăm sóc cho phép. Hãy tháo dây và lót, chải sạch bùn trước, cho giày vào túi giặt, dùng nước lạnh, chế độ nhẹ và không vắt mạnh. Tuy vậy, cách này vẫn có rủi ro. Với sneaker thời trang, đặc biệt là những đôi có phom rõ như chunky hoặc nhiều mảng phối, giặt tay vẫn là lựa chọn kiểm soát tốt hơn.
VII. Cách phơi và bảo quản giày sau khi giặt
Giặt sạch mới đi được nửa đường. Phơi sai có thể làm giày hỏng nhanh hơn cả lúc chà. Mục tiêu là để hơi ẩm thoát dần, không ép khô bằng nhiệt và không làm phần upper bị chùng xuống.
1. Nhét giấy trắng để giữ form
Sau khi thấm khô bên ngoài, nhét giấy trắng mềm hoặc khăn khô vào bên trong. Cách này giúp phần mũi giày không bị xẹp và hút bớt ẩm ở lớp lót. Đừng nhét quá căng vì có thể làm giày phồng sai dáng.
2. Để giày khô tự nhiên ở nơi thoáng
Đặt giày ở nơi thoáng gió, tránh ánh nắng trực tiếp và tránh sát nguồn nhiệt. Máy sấy tóc, máy sấy quần áo hoặc phơi trên nền nóng có thể làm keo mềm, vật liệu cong hoặc bề mặt bị cứng. Tùy độ ẩm và độ dày của giày, thời gian khô có thể kéo dài đến cả ngày.
3. Cất giày khi đã khô hoàn toàn
Khi giày đã khô cả bên ngoài lẫn bên trong, hãy lắp lại miếng lót và dây. Nếu chưa mang ngay, cất ở nơi khô thoáng, tránh túi nylon kín. Với giày dùng thường xuyên, nên vệ sinh nhẹ sau vài lần mang thay vì chờ đến lúc bẩn nặng mới giặt sâu.
VIII. Những lỗi thường gặp khi giặt giày thể thao
Nhiều đôi giày bị xuống form không phải vì bẩn, mà vì bị làm sạch quá mạnh. Dưới đây là các lỗi dễ gặp và cách xử lý gọn hơn.
| Lỗi thường gặp | Vì sao dễ làm hỏng giày? | Cách làm đúng hơn |
|---|---|---|
| Ngâm cả đôi giày quá lâu | Nước thấm sâu vào keo, lót và các lớp vật liệu | Lau từng vùng, dùng ít nước và thấm khô liên tục |
| Chà mạnh bằng bàn chải cứng | Làm xù vải, trầy da tổng hợp, mờ logo hoặc bung chỉ | Dùng bàn chải mềm cho upper, bàn chải cứng chỉ dùng cho đế |
| Dùng nước nóng | Có thể ảnh hưởng keo, màu và độ đàn hồi vật liệu | Dùng nước mát hoặc nước ấm nhẹ |
| Phơi trực tiếp dưới nắng gắt | Dễ làm giày cứng, cong, bạc màu hoặc vàng keo | Phơi nơi thoáng gió, tránh nguồn nhiệt mạnh |
| Không tháo dây và lót | Bụi bẩn và mùi còn nằm ở các khe khó khô | Giặt riêng dây, lau riêng lót và chỉ lắp lại khi khô hẳn |
Nếu đôi giày đã bị ố lâu ngày, bong keo, mốc nặng hoặc dính chất bẩn khó xử lý, nên đem đến dịch vụ vệ sinh giày chuyên nghiệp. Cố tẩy mạnh tại nhà có thể khiến vết bẩn bớt đi nhưng bề mặt giày cũng xuống cấp theo.
IX. Câu hỏi thường gặp
Giày thể thao có nên giặt thường xuyên không?
Không nên giặt sâu quá thường xuyên. Với giày mang hằng ngày, hãy lau bụi và làm sạch điểm bẩn sau vài lần dùng. Chỉ giặt kỹ khi giày bẩn nhiều, có mùi hoặc bám bùn đất rõ.
Có nên ngâm giày thể thao qua đêm không?
Không nên. Ngâm lâu làm nước thấm sâu vào keo, lớp lót và các mảng vật liệu, khiến giày lâu khô và dễ mất form. Giặt tay theo từng vùng sẽ an toàn hơn.
Làm sao để giày thể thao trắng không bị vàng sau khi giặt?
Hãy dùng dung dịch loãng, lau sạch cặn xà phòng, thấm khô kỹ và phơi nơi thoáng gió thay vì nắng gắt. Với giày trắng, nên dùng khăn trắng hoặc khăn không ra màu để tránh lem.
Giày bị hôi sau khi giặt phải làm sao?
Nguyên nhân thường là bên trong chưa khô hoàn toàn. Hãy tháo lót, để giày khô thêm ở nơi thoáng, thay giấy hút ẩm nếu cần và chỉ mang lại khi phần trong đã khô hẳn.
X. Kết luận
Cách giặt giày thể thao tốt nhất không phải là làm thật nhanh, mà là làm đúng nhịp: chải khô trước, giặt tay nhẹ, xử lý theo chất liệu, lau sạch xà phòng và để giày khô tự nhiên. Khi đôi sneaker giữ được phom và bề mặt sạch gọn, outfit streetwear cũng nhìn chỉn chu hơn mà không cần thêm quá nhiều chi tiết.
Nếu bạn đang tìm một đôi sneaker mới dễ phối cùng denim, quần ống suông, shorts hoặc set đồ sporty-street hằng ngày, có thể tham khảo thêm bộ sưu tập giày MLB đang có trên website chính thức.
Xem thêm:
